Tre veker i isen

Begge studentane studerer meterologi og oseanografi. Eg intervjua dei, og her er det dei hadde å seie om prosjektet:

NoneMalin (tv) og Vibeke likte godt å drive forskning inne på isen.- Fortell litt om Polaråret og kva er prosjektet som de var med på gjekk ut på.
- Hovudtemaet for Polaråret er å finne ut kva som ligg bak dei raske klimaendringane. Det er ei stor satsing, som skal forbetre polarforskninga, og gjer det til eit meir sentralt tema. Forskarar har satt i gang ein intens klimaforskning dette året, og vi var med på eit av dei mange prosjekta deira i Arktis.

- Kva var det som gjorde dykk interesserte til å vere med på dette prosjektet?
- Veiledaren vår, Cecilie Mauritzen, foreslo det for oss. Vi visste eigentleg ikkje så mykje om Polaråret frå før.

Jentene hadde med TV-kamera på turen, og skulle dokumentere det dei gjorde på film.

- Korleis klarte de å kombinere det å vere journalist med det å vere forskar?
- Vi var først og fremst forskningsassistentar, så vi gjorde ikkje så mykje ut av skrivinga og filminga. Vi hjalp til mest, når forskarane handterte instrumenta sine. Det var seks timar jobb og seks timar fri, så om det var noko vi måtte gjere, hadde vi nok fritid.

- Når de var på tokt, var det berre de to, eller var det eit heilt team?
- Der var alltid nokon rundt oss, så vi var aldri åleine. Til saman var vi tjue. Ti forskarar og ti mannskap. Og så fekk vi eigen lugar! Det var litt deilig.

- Var det berre de som var studentar?
- Ja, eller, det var ein eller to til.

- Er dette noko de kunne tenkt dykk å gjere igjen?
- Både ja og nei. Det var høgt støynivå og lite søvn, og så var det masse mat! Det føltest ut som om vi åt heile tida, og maten var ofte "typisk norsk". Vi såg også mykje film, kvar dag og kveld.

- Korleis var det å kome heimatt?
- Det var veldig deilig! Når vi var på båten, kunne vi liksom ikkje berre gå ut ein tur, så det var deilig å stå på fast jord igjen.

NoneForskarare bora ut iskjerner for å sjekke kor tjukk havisen var, og korleis den var samansett.- Korleis var det å vere i Framstredet?
- Det var mykje is og snø, og skiftande vertilhøve. Det kunne vere grå himmel og skodde, og så plutseleg kom det blå himmel. Vi såg ein del isbjørnar også. Kvar gong nokon ropte: "Isbjørn!", sprang alle som ein gal rundt, med kamera og boblejakker, for å få med seg synet. Det var veldig øde og isolert. Så det var utruleg godt å sjå land.

- Kva har de lært?
- Vi har lært mest om korleis vi skal utføre ting praktisk. Vi kunne jo selvfølgelig ein del frå før også. Det var veldig sosialt, og det var alltid folk rundt oss, så vi følte oss aldri ensomme på den måten.

- Er det noko de kjem til å ta med dykk vidare i livet som lærerikt, nyttig eller minneverdig?
- Det var mest minneverdig. Men det kjem litt an på kva jobb vi får. Det er veldig interessant å forske på klimaendringar.

- Korleis kjem de til å huske dette prosjektet?
- Som morsomt! Vi fekk sjå så mykje. Det er ikkje det samme som å ta ein turistbåt til Arktis, for då er det ikkje sikkert at du får sjå alle dyra og isbjørnane. Vi var også veldig heldige med vêret. Det var ikkje nokon store stormar eller mykje regn.

- Kva kan de sei til 15 år gamle ungdommar om dette prosjektet?
- Visst du får sjangsen til å vere med på noko slikt, så bør du gjer det! Det er så spesielt og artig. Det var veldig rart når vi stod på isen og jobba, og når du ser opp, så var båten lengre vekke. Enten så har båten dreve vekk frå oss, eller så har isen dreve vekk frå båten. Vi vart kjemperedde for at det skulle dukke opp ein isbjørn i nærleiken!

- Det einaste var at vi sov litt dårleg om natta, for isen slo mykje inn i båten og skrapa. Men alt i alt så var det spennande, og noko alle bør prøve ein gong, seier Malin og Vibeke til slutt.

(Tale Catherine Burgess Øyehaug er 14 år og har denne veka prøvd seg som journalist i Forskningsrådet)